patrick met een groot cadeau

Geven maakt gelukkiger

Voorleestijd: 4 min

Hoe meer je geeft, hoe meer je ontvangt. Een typische boerenwijsheid, die een psychologisch wetenschappelijke basis heeft. Geven maakt gelukkig. Koop iets voor iemand anders en werk daarmee aan je eigen geluksgevoel. Krachtiger dan wanneer je hetzelfde zou kopen voor jezelf. En het beste van alles? Het werkt met ieder budget.

Het hoeft niet veel te kosten
Wetenschappers aan Harvard gaven de ene groep proefpersonen een briefje van 5 dollar, de andere groep kreeg een briefje van 20 dollar. Vervolgens werd beide groepen opgedragen dat geld aan een cadeau voor zichzelf, of een cadeau voor iemand anders te besteden. Na afloop werd beide groepen gevraagd hoe blij ze waren geworden van hun uitgave.

Wat bleek? Zij die iemand anders verrasten met een cadeau werden daar veel blijer van dan zij die iets voor zichzelf kochten. Fascinerend, wat mij betreft. Maar het wordt nog beter. De wetenschappers vonden namelijk geen verschil tussen de uitgave van 5 dollar of die van 20 dollar. Het verrassen van anderen leverde in de beide gevallen evenveel blijere proefpersonen op, met dus een groter geluksgevoel.

Verbondenheid
En hoe dat komt? Het heeft te maken met de zelfbeschikkingstheorie. Jij en ik hebben drie belangrijke basisbehoeften:

      • Een gevoel van competentie: “ik kan iets goed”
      • Een gevoel van autonomie: “ik maak mijn eigen keuzes”
      • Een gevoel van verbondenheid: “jij en ik zijn relationeel of sociaal verbonden”

Je voelt ‘m al aankomen. Een cadeau geven aan een ander draagt sterk bij aan je gevoel van verbondenheid. Het brengt jou en de ander samen, iets waar je brein gelukkig van wordt (en je kiest zelf een cadeau uit, dus dat levert je ook nog eens een gevoel van autonomie op).

Dit is dan ook waarom ik anderen regelmatig probeer te verrassen met leuke cadeautjes. Als iemand jarig is of er iets anders te vieren valt, maar ook gewoon tussendoor. Zo kocht ik laatst een boek over bier brouwen voor een vriend die daar z’n hobby van heeft gemaakt. En ik neem af en toe m’n vriendin een avondje mee uit. Leuk voor de ontvangers, en tegelijkertijd goed voor mijn eigen geluksgevoel.

Daarnaast geef ik spullen die ik niet meer nodig heb gratis weg. Ik ben bijvoorbeeld onlangs verhuisd en kocht daarvoor een nieuwe eettafel. De oude gaf ik aan mijn schoonouders, die er nu veel plezier aan beleven. Psychologisch veel waardevoller dan de tafel op Marktplaats zetten en daar een klein bedrag voor ontvangen. Ook doe ik donaties aan goede doelen. Vaak geef ik aan acties zoals Serious Request van 3FM, maar ook op andere momenten in het jaar. Heel belangrijk hierbij is dat ik bewust handmatig geld overmaak, in plaats van automatisch. Op deze manier voelt het specialer als ik iets geef, en dat maakt me gelukkiger.

Geef ruim tijdens de feestdagen
De feestdagen zijn bij uitstek geschikt om de verbondenheid te vieren. Koop cadeautjes voor een ander en werk daarmee niet alleen aan het geluksgevoel van diegene, maar ook aan dat van jezelf. Een mooie win-win situatie.

Vind je het lastig om een passend cadeau uit te kiezen? Ik koop mijn cadeaus aan de hand van deze tips:

    1. Geef ervaringen in plaats van spullen
      Ervaringen laten zich minder gemakkelijk vergelijken dan materiële cadeaus en maken duurzamer gelukkig; een ervaring zal de ander langer bijblijven. Wil je het helemaal goed doen? Kies dan voor een ervaring voor jullie samen, voor maximale verbondenheid.
    2. Koop iets dat bij jóu past
      Blijf dichtbij jezelf. Ik koop een boek voor vrienden, omdat ik ervan houd om te lezen. Het is voor mij een makkelijke cadeaukeuze. Tegelijkertijd zullen m’n vrienden het waarderen dat het cadeau dat ik ze geef niet alleen bij hen, maar ook bij mij past.
    3. Schenk vaker een kleiner cadeau
      Kleine cadeaus hebben net zoveel effect als grote. Beperk je tot kleine cadeautjes, zodat je die vaker kunt geven. Zo vergroot je nog vaker jouw én andermans geluksgevoel!