“Zorg dat je genoeg fuck off-money hebt voor een tussenpensioen”

Voorleestijd: 7 min

Comments: 0

In plaats van onafgebroken te werken tot je pensioen zou iedereen zo nu en dan een ‘tussenpensioen’ moeten nemen, vindt Sjaak Zonneveld. In vijftien jaar tijd ging hij er vier keer een paar maanden tussenuit. Drie keer om te reizen en een keer om een boek te schrijven: Het nieuwe werken aan je pensioen. Hierin legt hij uit hoe ons pensioenstelsel werkt, wat er mis mee is en hoe het anders zou moeten.

Wat is er mis met werken en pensioen opbouwen totdat je de pensioenleeftijd hebt bereikt?

“Ons idee van pensioen is hartstikke raar: alleen maar werken in – fysiek gezien – je beste jaren. Om genoeg geld opzij te zetten voor als je straks niet meer hoeft te werken. Zodat je dan van het Zwitserleven-gevoel kan genieten omdat we daarin zijn gaan geloven door reclames. Dat klopt toch niet, want waarom zou je van de een op de andere dag stoppen met werken als je het leuk vindt? Van niets doen word je minder scherp, minder gelukkig en je kakt fysiek in. Ik ben ervan overtuigd dat je het beste zo lang mogelijk kunt blijven doorwerken, met af en toe een break, een tussenpensioen.

Waarom is het zo belangrijk om zo nu en dan een tussenpensioen te nemen?

“Toen ik in 2002 voor het eerst een break van werk nam, dacht ik dat het een eenmalige actie was. Maar door te reizen ben ik gaan inzien hoe goed het is voor een mens om regelmatig iets anders te doen en zo weer op te laden. Zes maanden er tussenuit gaan is het beste. Precies lang genoeg om écht van je vrijheid te genieten en je op een andere manier te ontwikkelen dan wanneer je werkt. Tegelijkertijd merk je na zes maanden weer dat je je nuttig wilt gaan maken. Ik kwam genoeg gepensioneerden tegen tijdens mijn reizen, zoals toen ik op een boot zat op de meest ruige zee ter wereld. We voeren van Argentinië naar Antarctica en werden zo door elkaar gehusseld dat een paar van die oudjes botbreuken opliepen. De ziekenauto’s stonden klaar bij terugkomst. Zoiets kun je veel beter doen als je jong bent. Net zoals je op je zeventigste echt niet meer gaat leren kitesurfen. En wist je dat naar verluid één op de vijf mensen de pensioenleeftijd helemaal niet haalt? Dan heb je voor niets altijd gewerkt en geld opzij gezet. Doodzonde.”

Veel mensen realiseren zich niet dat een financiële buffer een voorwaarde is om vrij te zijn

Is het niet ook hartstikke zonde voor je carrière om af en toe uit het werkende leven te stappen?

“Ik krijg wel vaker de vraag of ik ‘die gaten in mijn cv’ niet vervelend vindt. Welke gaten, denk ik dan. Er staat toch dat ik een half jaar een sabbatical heb genomen? Ik vind dat niets negatiefs, want je ontwikkelt je enorm én je komt na zo’n break met een tomeloze energie terug op de arbeidsmarkt. Natuurlijk denkt niet iedereen er zo over en kan een tussenpensioen gevolgen hebben voor je carrière. Alles is een keuze, het is net wat je belangrijk vindt. Toen ik na een van m’n reizen weer terugkwam bij hetzelfde bedrijf merkte ik wel dat sommige collega’s verder waren dan ik. Maar dat haalde ik wel weer in. Bovendien is mijn idee van carrière maken veranderd door met tussenpensioen te gaan. Ik weet nu dat ik vrijheid het belangrijkste vind. En veel mensen realiseren zich niet dat een financiële buffer een voorwaarde is om vrij te zijn.”

Hoe zorg jij voor zo’n buffer?

“Door bewust financiële keuzes te maken. Ik heb bijvoorbeeld geen koophuis, omdat ik nergens aan vast wil zitten. Ik spaar en beleg zoveel ik kan en koop zo min mogelijk spullen. Spullen maken je niet gelukkig, ervaringen wel. Cliché, maar waar. De meeste mensen gaan meer uitgeven als ze meer gaan verdienen. Aan een grotere tv, auto of huis. Allemaal status. En status is duur, daarom doe ik er niet aan mee. Op deze manier kun je ervoor zorgen dat je dat je fuck off-money hebt. Geld dat je in staat stelt om tegen je baas te zeggen ‘fuck off,” waarmee je het een jaartje uit kan zingen en je bijvoorbeeld een reis kunt maken.”

Je hebt het steeds over reizen tijdens je tussenpensioen, maar wat nou als je niet reislustig bent?

“Ik vul mijn vrije tijd het liefste met reizen, maar het kan ook iets heel anders zijn. Ga vrijwilligerswerk doen, een koksopleiding volgen, tijd doorbrengen met je familie of dat ene goede idee uitwerken waar je al lang op zit te broeden maar waar je nooit tijd voor hebt. Tijdens mijn laatste tussenpensioen heb ik niet alleen gereisd, maar ook een boek geschreven.”

Het vreemdste aan ons pensioenstelsel is dat er geen rechtstreeks verband is tussen wat je inlegt en wat je terugkrijgt

In dat boek leg je uit wat er mis is met ons pensioenstelsel. Vertel.

“Het vreemdste is dat er geen rechtstreeks verband is tussen wat je inlegt en wat je terugkrijgt. Daarbij moeten mensen die nu beginnen met pensioen opbouwen via een pensioenfonds zo’n tien jaar langer inleggen dan de mensen die nu met pensioen gaan. Bovendien zijn de premies een stuk hoger en wat ze uiteindelijk terugkrijgen komt niet in de buurt van wat pensionado’s vandaag de dag te besteden hebben. En je hebt niets te kiezen. Je werkgever beslist voor jou en daarmee moet je het maar doen. Daar komt nog bij dat het huidige stelsel niet aansluit bij de arbeidsmarkt, omdat het ervan uitgaat dat je je hele leven in dezelfde branche werkt. Er wordt al helemaal geen rekening gehouden met de steeds groter wordende groep zzp’ers, die vaak niets opbouwen. Dat gaat echt problemen opleveren.”

Wat is volgens jou de oplossing voor ons pensioenprobleem?

“Een pensioenaanbieder die niet verdient aan de beleggingen van particulieren, maar bijvoorbeeld aan een vast lidmaatschap. Zo ongeveer alle aanbieders van nu hebben als verdienmodel een percentage uit de pot met geld van de klant. De klant wil natuurlijk dat er zoveel mogelijk in de pot blijft, terwijl de aandeelhouders er zoveel mogelijk uit willen. Dat zorgt voor een belangenconflict. Pensioen opbouwen zou flexibeler, eerlijker en duurzamer moeten, mede doordat je echt je eigen potje opbouwt.

Staat er nog een tussenpensioen voor jou op de agenda?

“Ja, die staat gepland voor volgende winter. Dan wil ik een paar maanden naar India. Maar het zou ook zomaar Midden-Amerika kunnen worden.”

 

Sjaak Zonneveld is mede-oprichter van BrightPensioen en schrijver van Het nieuwe werken aan je pensioen.

 

Weet dat je met beleggen risico neemt en je (een deel van) je inleg kúnt verliezen.

Laat een reactie achter

Anderen kunnen je e-mailadres niet zien.

Goed om te weten: Peaks heeft het recht om reacties te verwijderen die ongepast taalgebruik bevatten of die inhoudelijk niet bijdragen aan de blog.